Koffie en gezondheid: goed nieuws

Wekelijks verschijnen er artikels over de impact van koffie op onze gezondheid. En opvallend: de laatste jaren zijn die overwegend positief. Is dat het werk van een ‘koffielobby’, of wijst wetenschappelijk onderzoek écht in die richting?

Enkele kanttekeningen

Het gaat hier enkel over zwarte koffie. Van zodra je in de cappuccino’s en siroopjes duikt, is het natuurlijk iets anders.

De onderstaande studies vertrekken van een ‘regelmatige koffieconsumptie’ waarbij je onder de dagelijkse consumptie van cafeïne van 400 mg blijft, zoals vooropgesteld door de European Food Safety Authority (EFSA).

De hoeveelheid cafeïne in een kop is afhankelijk van de zetwijze en volume van een kop. Algemeen gesproken is de concentratie cafeïne in een espresso natuurlijk hoger, maar het kleinere volume (30 ml) maakt dat je minder cafeïne inneemt bij één enkele espresso dan bij een kop filterkoffie. Hou rekening met 80-100 mg/filterkop vs. 60-80 mg/espressokop.

1936 studies!

Alle gezondheidsstudies rond koffie worden netjes verzameld door The Institute for Scientific Information on Coffee. Op hun website kan je alles veel uitgebreider lezen, hetgeen ze baseren op alle wetenschappelijke studies die verschijnen (in maart 2026 gaat het over 1936 studies) gerelateerd aan koffie en gezondheid.

De eerlijkheid gebiedt te vermelden dat die ‘foundation’ voornamelijk ondersteund wordt door bijdragen van de grote koffiemerken. Maar ze blijven zich echt wel baseren op ernstige wetenschappelijke studies (niet enkel de ‘positieve’!) en vertellen ook duidelijk wanneer er te veel conflicterende studies zijn om een duidelijke conclusie te trekken.

Belangrijkste gezondheidswinsten van koffie

  • Diabetes: Verschillende studies bewezen een lager risico op diabetes type 2 dankzij koffieconsumptie. Met een limiet van het equivalent van 4-5 tassen filterkoffie per dag (de EFSA-richtlijn voor maximale dagelijkse consumptie) is het effect ook dosisafhankelijk; elke extra tas verlaagt het risico!
  • Leverziektes: Eén van de best onderzochte gevolgen van koffiegebruik op de gezondheid is het effect op leverziekten. Mensen met een regelmatige koffieconsumptie hebben minder risico op leververvetting en bijgevolg ook leverkanker. Hier zijn heel veel studies aan vooraf gegaan die allemaal in dezelfde richting wijzen. Een belangrijke metastudie uit 2020 spreekt over een reductie van 31% bij consumptie van 2 à 4 koppen per dag.
  • Neurologische aandoeningen: Koffiedrinkers hebben een duidelijk lager risico op de ziekte van Parkinson. Bovendien zijn er ook indicaties dat er een lager risico op de ziekte van Alzheimer zou zijn (momenteel nog geen sluitend bewijs).
  • Depressie: Koffiedrinkers hebben minder kans op depressies dan niet-koffiedrinkende medemensen. Een laatste metastudie uit 2023 vond dat een inname van 3-4 koppen per dag het risico op depressie met 4% deed afnemen. Misschien niet veel, maar toch niet niets.
  • Hart en vaatziektes: De effecten van koffie zijn nog niet helemaal duidelijk, maar er zijn veel studies die aangeven dat het risico op hart- en vaatziektes en de kans om eraan te overlijden lager ligt bij gematigde koffiedrinkers dan bij de groep van niet-koffiedrinkers.

Een klein beetje opletten ook

  • Slaap: Een te hoge inname van cafeïne, of te kort voor het slapengaan, kan de slaap verstoren. Dit uit zich in een langere inslaaptijd, minder diepe slaap en kortere slaap, maar is persoons-, leeftijd- en gewoonte-afhankelijk. In een volgende blogpost gaan we hier dieper op in.
  • Nervositeit en/of angst: Hoge inname van cafeïne, of inname door gevoelige personen, kan leiden tot nervositeit of zelfs angstgevoelens.
  • Zwangerschap: Voor zwangere vrouwen geldt een norm van 200 mg cafeïne per dag. Daarboven vergroot de kans op een laag geboortegewicht.
  • Maagklachten: Mensen met een gevoelige maag (reflux, maagontsteking, …) zijn best voorzichtig met hun koffiegebruik; koffie kan de maagklachten verergeren, hoewel dit heel persoonsafhankelijk is.

Gepubliceerd op 22/03/2026
Laatst gewijzigd op 05/04/2026

To top